Abala

Abala. Abala. 

Iyan ay mga salitang pareho ang mga titik pero magkaiba ang pagkakabigkas at pagkakahulugan. Ang unang salita ay binibigkas na a-BA-la, kung saan nasa gitnang pantig ang diin o stress. Ang isa naman ay aba-LA kung saan nasa huling pantig ang diin. Ayon sa UP Diksiyonaryong Filipino (Binagong Edisyon), ang ibig sabihin ng abala (bigkas: aBAla) ay pansamantalang paghinto. Ilan sa mga kasingkahulugan nito ay gambala, abal-abal o antala. Ang ibig sabihin ng abala (bigkas: abaLA) ay kasalukuyang may ginagawa o buhos na buhos ang pag-iisip sa isang gawain na kapareho ng ibig sabihin ng salitang aligaga o busy sa Ingles.

Sabi sa isang artikulong nabasa ko, maiging iwasan ang salitang abala (busy) pag tinatanong ng kung sino kung kamusta ka na. Lahat naman daw kasi tayo ay abala. Ang argumento ng nagsulat ng akda, lahat tayo ay may 24 oras sa isang araw at 7 araw sa isang linggo at depende sa atin kung paano natin gagamitin ang mga oras na mayroon tayo. Kumbaga, lahat tayo ay binayayaan ng oras bagamat di pare-pareho pagkat iba-iba kung kailan tayo pinanganak at iba-iba rin kung kailan tayo babawian ng buhay. Dagdag pa riyan, may mga taong mas marami ang oras kumpara sa iba sa maraming kadahilanan tulad ng kalusugan pati na mga di inaasahang pangyayari tulad ng aksidente. Hindi natin mababago ang oras na mayroon tayo, nakatakda man na ito o hindi. Ang mababago natin ay kung paano natin gagamitin ang mga oras nating ito.

Oras

Isipin mo ang sagot sa mga tanong na ito sa paggamit mo ng oras mo:

1. Makikipagkita ka ba sa taong mahal mo?

2. Kapipilingin mo ba ang buo mong pamilya?

3. Magbabasa ka ba ng libro?

4. Kukuha ng litrato?

5. Makikipagkaibigan?

6. Manonood ng sine?

7. Makikipaglaro sa mga bata mong anak?

8. Magsusulat?

9. Magtatanim?

10. Magsusugal?

11. Kakain sa kung saan?

12. Magpapatawa?

13. Sasayaw?

14. Kakanta?

15. Lilikha ng tula?

16. Makikipagtsismisan?

17. Mamamasyal?

18. Mamimili?

19. Bibisitahin ang mga lolo’t lola at iba pang kamag-anak?

20. Magpapalipas ng oras sa Facebook?

21. Magti-tweet?

22. Magtuturo?

23. Makikipagkwentuhan?

24. Magtatrabaho?

25. Magsasaliksik?

26. Tatawagan ang kaibigan?

27. Magi-ehersisyo?

28. Magsisimba?

29. Makikinig sa radyo?

30. Magpipinta?

Biruin mong ang dami pala nating pwedeng gawin sa oras natin, ano? Yun nga lang, di lahat ng yan ay dapat gawin palagi. Nakatutulong o nakagagawa sila ng kabutihan sa atin sa kung anong paraan, maliit man o malaki, pero isipin ng maigi kung kailan lang sila nararapat gawin. Di naman pwedeng sa isang gawain lang iinog ang mundo natin.

 

“Oras na, magpasiya kung saan ka pupunta. Oras na, oras na, mag-iba ka ng landas.” –Oras na, Coritha

“If only I could turn back time. If only I have said what I still hide. If I could only turn back time, I would have stayed for the night.”- Turn Back Time, Aqua

“Sana ay magbalik ang ating kahapon. Maibabalik pa ba ang nakaraan? Kung maaari lang sana, baguhin at aking pigilan. Sana… sana ngayon lang ang kahapon.”

Sana Ngayon Lang Ang Kahapon, Angeline Quinto

Ang mga kanta sa itaas ay ilan lang sa mga awiting nagdidiin sa importansiya ng oras. Bagamat tungkol sa pag-ibig ang tema ng iba sa kanila, di mapasusubaliang tungkol ang mga ito sa pagsisisi. At oras ang isa sa pinakapinagsisisihan ng mga tao. Bakit? Di ba’t sinabi natin kaninang di na natin maibabalik pa ang panahon? Kumbaga sa yaman, ito ay nauubos. Finite at hindi infinite. Kaya maigi talagang gamitin natin ang oras natin ng maayos. Sabi sa isang kanta sa itaas, sana ngayon na lang daw ang kahapon. Bakit daw? Para damhin niyang muli ang nakaraan kung kailan sila ay nag-iibigan pa ng taong mahal niya. Sabi naman ng isa pang kanta, sana raw ay kaya niyang ibalik ang oras para sana nasabi niya ang dapat niyang sabihin at nagawa niya ang dapat niyang gawin. Pero huli na sapagkat di niya iyon magagawa.

Huling Salita

Sa dulo ng lahat, isang mensahe ang gustong ituro sa atin ng oras: Hinding-hindi na natin mababalik ang lumipas na panahon. Kaya payong-kapatid sa bawa’t-isa sa atin, maiging piliin ng mabuti ang kung anong mga gagawin. Mag-prioritize. Diyos. Pamilya. Eskwelahan. Trabaho. Kasintahan. Kaibigan. Sarili. Paglilibang. At kung anu-ano pa. Ikaw ang makakapagsabi kung ano ang mga importante para sa’yo. Ikaw makakapagsabi kung sinu-sino o anu-ano ang mahal mo. Ikaw din ang makakapagsabi kung ano ang nagpapasaya sa’yo. Maging abala sa mga gawaing wasto at mabuti para sa iyo.

Advertisements

Tubbataha

Ilang linggo na ang nakararaan nang maganap ang isang insidenteng damay ang isa nating likas yaman- ang Tubbataha Reef. Enero 17 ng taong kasalukuyan nang nasayaran ng USS Guardian, isang navy vessel ng Estados Unidos, ang nasabing reef. Dahil sa pagsayad na ito, malaking bahagi ng reef ang nasira at naapektuhan. Ayon pa nga sa pinakahuling balita, umabot na sa 4,000 square meters ang nasisira sa nasabing reef.

Tubbataha Reef

Tubbataha Reef

Ano ba ang Tubbataha Reef?

Ayon sa Wikipedia, ang Tubbataha Reef of Bahurang Tubbataha ay isang pulong batuhara na binubuo ng mga kural o batong-bulaklak na matatagpuan sa Dagat Sulu at malapit sa probinsiya ng Palawan dito sa Pilipinas. Ayon pa rin sa malayang ensiklopedia, ang bahurang ito ay isang santuwaryong-dagat na pinangangalagaan ng Pambansang Marinang Liwasan ng Bahurang Tubbataha (Tubbataha Reef National Marine Park). Dapat lamang na ito’y pangangalagaan sapagkat isa ito sa ating mga likas yaman. Katunayan n’yan, idineklara itong isang World Heritage Site ng United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) noon pang taong 1993. Testimonya sa angkin nitong ganda ang pagkakanomina nito bilang isa sa New 7 Wonders of Nature ilang taon na ang nakararaan.

Saan nagmula ang pangalang Tubbataha?

Ang pangalang Tubbataha ay galing umano sa dalawang salitang Samal na nangangahulugang isang mahabang batuhang-harang na lumilitaw sa pagkati ng tubig.

Ano na ngayon ang planong gawin ng gobyerno?

USS Guardian sa itaas ng Tubbataha Reef

USS Guardian sa itaas ng Tubbataha Reef

Planong itaas ang USS Guardian upang mapigilan na ang  pagkasira pang lalo ng bahura. Ayon sa balita, kinontrata na ng Estados Unidos ang isang towing company sa Singapore upang alisin ang sasakyang pandagat. Nasa Puerto Princesa na umano ang isa sa mga crane na gagamitin para rito.

Ayon sa pinakahuling balita, magbibigay naman daw ng kaukulang planong teknikal na pamumunuan ng mga eksperto ang Estados Unidos para sa rehabilitasyon ng Tubbataha Reef. Makikipag-ugnayan umano sila sa lokal na pamahalaan para maisakatuparan ang dapat gawin sa nasabing likas yaman.

Baka nagtataka kayo kung ano ang kahalagahan ng isang reef. Ano ba ito?

Ayon dito, ang reef o bahura sa Tagalog ay tahanan ng mga isda at iba pang mga lamang-dagat. Inihahalintulad ito sa kagubatan sa lupa kung saan nakatira ang maraming uri ng mga hayop, halaman at iba pang organismo. Tinatayang 25% ng mga isda ay nakatira sa mga bahura. Bukod sa pangingisda, nagagamit ang mga bahura para sa turismo, proteksyon laban sa malalaking alon pati na sa paggawa ng mga gamot.

May katumbas na pera ba ang kalikasan?

Wala. Kahit pa magkano ang ibayad ng Estados Unidos, di na maibabalik pa ang nasirang parte ng ating likas yaman.

Pero alam n’yo ba, kahit na gayun ay may mga Amerikanong nagpu-protesta sa gagawing pagbayad ng Estados Unidos sa nagawa nilang pagsira sa isa nating mga bahura? Isa na riyan si Donald Trump Jr., anak ng kilala at mayamang negosyanteng si Donald Trump. Sa kanyang mga hinaing sa twitter, nagpakita siya ng kagaspangan ng ugali dahil sa kanyang pagkadismaya sa tinatayang babayaran ng Amerika dahil sa nagawang kasiraan ng pagsayad ng USS Guardian sa ating Bahurang Tubbataha. Pero, di patatalo ang mga Pinoy. IInilabas din ng marami nating mga kababayan ang kanilang mga saloobin at matatalinong argumento laban sa mga makasariling pahayag ni Trump Jr.

Ang kontrobersyal na pahayag ni Donald Trump Jr.

Ang kontrobersyal na pahayag ni Donald Trump Jr.